Więcej informacji na specjalnej stronie Warsztatów.

W sobotę, 18 stycznia 2003 roku w auli Wydziału Biologii Uniwersytetu Warszawskiego odbyły się XXV Warsztaty Biologii Ewolucyjnej organizowane przez Komitet Biologii Ewolucyjnej i Teoretycznej PAN, prowadził je Bogusław Pawłowski z Uniwersytetu Wrocławskiego (zgodnie z konwencją obowiązującą na Warsztatach, pomijam tytuły naukowe uczestników).
Tematem przewodnim była tym razem psychologia ewolucyjna. Frekwencja, być może ze względu na niezwykle interesujący temat, dopisała nadzwyczajnie; w warsztatach wzięło udział ponad 200 osób - niemal dwukrotnie więcej niż w większości poprzednich spotkań.

Warsztaty otworzył Tadeusz Bielicki z wrocławskiego Zakład Antropologii PAN. W krótkiej wypowiedzi zaprezentował swoje krytyczne poglądy na współczesną psychologię ewolucyjną i socjobiologię.
Przedstawił też swój, napisany specjalnie na te warsztaty, "Manifest Styczniowy". Tekst ten wzbudził niemałe kontrowersje - był jednym z ważniejszych wątków dyskusji w czasie przerw i na zakończenie warsztatów.

Następnie Bogusław Pawłowski wygłosił referat pt. "Psychologia ewolucyjna - nowy klucz do rozwikłania ludzkiego umysłu?".
Scharakteryzował w nim podstawowe cele, założenia i metodykę współczesnej psychologii ewolucyjnej oraz główne osiągnięcia i kierunki aktualnie prowadzonych badań w tej dziedzinie.

Po krótkiej przerwie Grażyna Jasieńska z Uniwersytetu Jagiellońskiego omówiła wyniki swoich, i nieobecnego Michała Jasieńskiego z Akademii Rolniczej w Krakowie, badań na temat "Czy zachowanie noworodków jest markerem ich jakości biologicznej i czy dorośli są to w stanie ocenić?". Wykorzystano w nich zdjęcia wykonane dla dodatku "Witajcie na świecie" Gazety Wyborczej (która zamieściła niedawno wyniki tych badań).
Wykazano wyraźną preferencję ankietowanych dla tych dzieci, które miały otwarte oczy niż dla losowo dobranych odpowiedników tej samej płci o porównywalnej masie urodzeniowej. Buźki dzieci wzbudziły oczywiście sympatię także wśród warsztatowiczów...
Okazało się też, że kobiety wiejskie wykazują wyraźnie "większą preferencję do dzieci" niż kobiety miejskie (zapewne ze względu na relatywnie niższe koszty odchowania kolejnego potomka), natomiast kobiety w ogóle - nieco większą niż mężczyźni...

Po godzinnej przerwie obiadowej Tomasz Kozłowski z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu wygłosił komunikat nt. "Świat bez teorii umysłu - mechanizm czytania w umysłach przedszkolaków".
Prelegent przedstawił najpierw krótko założenia "teorii umysłu", a następnie opisał ciekawą metodę prowadzonych przez siebie doświadczeń: po obejrzeniu prostej komiksowej scenki przedszkolaki musiały stwierdzić, co sądzi o danej sytuacji jedna z rysunkowych dziewczynek.
Zaskakujące były wnioski płynące z wyników tych badań: okazało się, że polskie przedszkolaki wcześniej nabywają teorię umysłu, a więc pewien wyższy stopień dojrzałości społecznej, niż ich zachodnioeuropejscy i amerykańscy rówieśnicy (być może z racji różnej intensywności kontaktów z innymi)!