Słowa kluczowe: ewolucja, religia, Bóg, teologia, ewolucjonizm, kreacjonizm, Stwórca, Kreator
Bóg a Ewolucja Ewolucja a Religia
Warren Kurt VonRoeschlaub
tłumaczył Przemysław Prytek
tekst z archiwum Talk.Origins
10.XI.2002
Jest to zbiór najczęściej zadawanych pytań oraz odpowiedzi na temat zgodności wiary w istnienie ewolucję, oraz wiary w istnienie Boga. Tekst ten zakłada, że czytelnik wierzy w Boga Żydów i Chrześcijan, jednak większość odpowiedzi jest na tyle ogólna, że obejmuje większość religii.
Nie podejmujemy tu prób udowodnienia czy też obalenia istnienia Boga, czy też prawdziwości jakiejkolwiek religii i nie jest to naszym zamierzeniem.
W przypadku jakichkolwiek pytań lub sugestii proszę o kontakt na adres kv07@iastate.edu.
2. Ewolucja a Religia
|1. Czy ewolucja nie sprzeciwia się religii? Nie zawsze. Sprzeciwia się ona dosłownej interpretacji pierwszego rozdziału Księgi Rodzaju, ale ewolucja jest regułą naukową taką, jak grawitacja czy elektryczność. Aby naukowo zbadać wierzenie religijne trzeba wykonać test, który da różny wynik w zależności od tego, czy wierzenie to jest prawdą czy też fałszem. Wyniki te muszą zostać przewidziane przed wykonaniem testu, a nie wskazane po fakcie.
Większość wierzeń religijnych tak nie funkcjonuje. Religia zwykle zakłada, że stoi za nią kierująca nią inteligencja, a inteligentny byt nie zawsze jest przewidywalny. Ponieważ doświadczenia oceniające wierzenia religijne nie mogą dać przewidywalnych wyników (oraz mogą dać w takich samych warunkach różne wyniki), nauka nie zajmuje się nimi. Święty Augustyn skomentował to w "Dosłownym Znaczeniu Księgi Stworzenia".
Niektóre wierzenia religijne przepowiadają określone wydarzenia. Takie przepowiednie można sprawdzić. Jeżeli takie wierzenie nie zda testu oznacza to, że test sprzeciwia się wierzeniu.
Teoria, która w prawidłowy sposób coś przewiduje, nie ma nic do powiedzenia. Nie oznacza to, że naukowcy nie popełniają czasem błędów mówiąc, że teoria czemuś się sprzeciwia.
|2. Czy ewolucja to nie religia? Ewolucja jest oparta na metodach naukowych. Istnieją możliwe do wykonania testy pozwalające stwierdzić, czy teoria jest poprawna. Wykonano tysiące takich testów - obecne teorie zdały wszystkie z nich. Ponadto naukowcy modyfikują teorie, gdy tylko pojawiają się nowe dowody. Dzięki temu teorie w miarę postępu badań stają się coraz bardziej trafne. Większość religii oparta jest na objawieniach, które zwykle nie mogą być bezpośrednio zweryfikowane. Mówią one dlaczego, a nie jak.
Ponadto wierzenia religijne nie zmieniają się tak łatwo, jak wierzenia naukowe. W końcu religia rości sobie prawo do ścisłej dokładności - naukowcy wiedzą, że nigdy tego nie osiągną. Niektórzy ludzie tworzą wierzenia religijne wokół prawd nauki, ale są to tylko ich wierzenia a nie religia. W ten sposób wiedza naukowa nie staje się religią w większym stopniu niż pomalowana cegła sztabką złota.
Tak więc odpowiedź brzmi "nie" - ewolucja nie jest religią w większym stopniu niż inne teorie naukowe.
|3. Czy ewolucja sprzeciwia się kreacjonizmowi? Istnieją dwie części kreacjonizmu.
Ewolucja, a właściwie wspólne pochodzenie, mówi nam, w jaki sposób życie stało się takim jakie jest obecnie, ale nie mówi dlaczego tak się stało. Jeżeli pytanie brzmi "Czy ewolucja obala podstawowy sens Księgi Rodzaju mówiący, że Bóg stworzył świat oraz całe życie istniejące na tym świecie?", to odpowiedź brzmi nie. Ewolucja nie może ściśle odpowiedzieć na pytanie, dlaczego wspólne pochodzenie wybrało taki, a nie inny sposób. Jeżeli zaś pytanie brzmi, czy ewolucja sprzeciwia się dosłownej interpretacji pierwszego rozdziału Księgi Rodzaju jako ścisłego świadectwa historycznego, to odpowiedź brzmi "tak". Jest to główny i najczęściej jedyny sporny punkt pomiędzy wierzącymi w ewolucję a kreacjonistami. Aby dowiedzieć się więcej na temat różnych interpretacji, możesz sięgnąć po komentarz Jamesa Kieffera obejmujący kilka różnych spojrzeń na Księgę Rodzaju, w tym interpretację dosłowną. Po prostu wyślij e-mail na adres LISTSERV@asuvm.inre.asu.edu z jedną komendą (w treści listu): "GET GEN01 RUFF". Aby uzyskać pełny komentarz powtórz to z komendami GEN02 oraz GEN03.
|4. Jeżeli ewolucja to prawda to czyż cała Biblia nie nieprawdą?
Po pierwsze chciałbym najpierw powtórzyć, że podstawowy sens Księgi Rodzaju nie może zostać naukowo udowodniony lub obalony. Nie znaleziono jeszcze sposobu na znalezienie różnicy pomiędzy wszechświatem stworzonym przez Boga a powstałym bez Niego. Odrzucać można tylko pewne interpretacje Księgi Rodzaju.
Po drugie - odwróćmy pytanie. Co jeśli spytam "Jeżeli historia o synu marnotrawnym tak naprawdę nie wydarzyła się to cała Biblia jest nieprawdą?". Pamiętaj, że Biblia to zbiór zarówno opowieści, jak również podań historycznych. To, że jedna jej część jest metaforą, nie oznacza, że cała Biblia taka jest. A nawet jeśli, to podstawowy przekaz Biblii pozostaje taki sam.
|