ewolucja Artykuly

   wprowadzenie
   blog
   artykuły
      Teoria
      Biogeneza
      Filozofia
      Geologia
      Paleontologia
      Antropogeneza
      Genetyka
      Faktoidy
      Archiwum KS
      Behawior
      Modelowanie
   kreacjonizm
   e-WWWolucja
   forum
   literatura
   ludzie
   słowniczek
   varia
   mapa serwisu
   English info

szukaj w serwisie



Słowa kluczowe: stratofenetyka, zapis kopalny, geologia, paleontologia

Ile lat ma Ziemia i skąd to wiemy?

Chris Stassen   
tłumaczył Arkadiusz Kabała    
tekst z archiwum Talk.Origins    
1.VIII.2004    



Ogólnie akceptowany wiek Ziemi, oraz reszty Układu Słonecznego, wynosi około 4,55 miliarda lat. Ta wartość (plus minus 1%) wynika z kilku różnych grup przesłanek. Niestety, wiek ten nie może być wyliczony bezpośrednio z materiału pochodzącego z samej Ziemi. Istnieją dowody, iż energia z fazy akrecji Ziemi (zlepiania się planetozymali) była dostateczna, by roztopić jej powierzchnię. Co więcej, procesy erozyjne, wraz z cyklem niszczenia i odtwarzania płyt skorupy ziemskiej, prawdopodobnie całkowicie zniszczyły pierwotną powierzchnię planety.

Jak dotąd, wiek najstarszych odnalezionych skał został określony (przy użyciu różnych metod datowania radiometrycznego) na przedział 3,8 i 3,9 miliarda lat. Niektóre z tych skał są skałami osadowymi, zawierającymi ziarna minerałów liczące sobie od 4,1 do 4,2 miliarda lat. Tak stare skały są dość rzadkie, mimo to wiele - liczących sobie co najmniej trzy i pół miliarda lat - znaleziono w Ameryce Północnej, na Grenlandii, w Australii, Afryce i Azji.

Te wartości, same w sobie, nie określają wieku samej Ziemi, lecz określają minimalną granicę jej przedziału wiekowego (Ziemia musi być co najmniej tak stara jak znajdujące się na niej formacje). Ten przedział jest zgodny z aktualnie obowiązującym, określonym niezależnymi metodami, wiekiem 4,55 miliarda lat.

Dla określenia wieku Ziemi najbardziej znaczący jest jej izochroniczny wiek ołowiowy, uzyskany z badania próbek pochodzących zarówno z samej Ziemi, jak i meteorytów. Wiek ten otrzymuje się z pomiaru trzech izotopów ołowiu (Pb-206, Pb-207 oraz Pb-208 albo Pb-204). Na wykresie nanosi się proporcje stosunków izotopu ołowiu Pb-206/Pb-204 względem Pb-207/Pb-204 (w mianowniku proporcji na obu osiach wykresu może być oczywiście Pb-208 zamiast Pb-204).

Jeśli Układ Słoneczny uformował się z puli materii o jednorodnej zawartości izotopów ołowiu, wszystkie protoobiekty z tej materii powinny posiadać takie same proporcje izotopów, zaś wszystkie wyniki pomiarów powinny ułożyć się na jednej linii.

Z upływem czasu zawartość izotopów ołowiu 206 i 207 w pewnych próbkach ulegnie zmianie, gdyż izotopy te są końcowym produktem rozpadu uranu (szereg rozpadu uranu 238 kończy się na izotopie ołowiu 206, zaś uranu 235 na ołowiu 207). To sprawia, iż punkty na wykresie oddalają się od siebie. Im wyższy stosunek uranu do ołowiu wykazuje dana skała, tym większa zajdzie w niej z czasem zmiana w proporcjach ołowiu 206 do 204 i 207 do 204.

Jeśli w materii, z której powstał Układ Słoneczny, rozkład izotopów uranu także był równomierny, wtedy punkty na wykresie zawsze utworzą linię prostą. Kąt nachylenia tej linii pozwala obliczyć czas, jaki upłynął od chwili, gdy z pierwotnej materii mgławicy protoplanetarnej Układu Słonecznego zaczęły się kształtować odrębne obiekty.

Zwolennicy tzw. "hipotezy Młodej Ziemi" kwestionują wszystkie powyższe założenia. Jednak sprawdzianem słuszności owych założeń jest powstały na ich podstawie wykres danych. Jeśli nie byłyby spełnione, nie byłoby powodu, dla którego wyniki miałyby się ułożyć liniowo.

Wykres poniżej przedstawia wyniki uzyskane z pięciu meteorytów, zawierających różne ilości uranu, jeden zbiorczy wynik reprezentatywny dla meteorytów nie zawierających tego pierwiastka, oraz jeden dla młodych ziemskich osadów.

Izochrona zawartości izotopów ołowiu w próbkach ziemskich i meteorytowych. Za Murthym i Pattersonem (1962) i Yorkiem i Farquharem (1972) z Dalrymple (1986)






autorzy:      Katarzyna Adamala       Karol Sabath